Lepkość dynamiczna (odporność na obciążenia dynamiczne, współczynnik tarcia wewnętrznego)

Lepkość dynamiczna η (η = „Eta”) jest miarą odporności na obciążenia dynamiczne lub lepkości danego płynu (płyn: substancja ciekła, płynąca).
Im większa lepkość, tym gęstszy (mniej płynny) jest płyn; im mniejsza lepkość, tym jest on rzadszy (bardziej płynny).
Jednostka SI lepkości dynamicznej: [η] = paskalosekunda (Pa*s) = N*s/m² = kg/m*s

Czynniki wpływające na lepkość dynamiczną

Lepkość dynamiczna η zależy od substancji oraz temperatury i podawana jest w paskalosekundach.

  • Lepkość dynamiczna η zmniejsza się bardzo mocno w cieczach wraz ze przyrostem temperatury
  • Lepkość dynamiczna η zwiększa się w gazach wraz ze przyrostem temperatury

Związek pomiędzy lepkością dynamiczną a kinematyczną ν

Lepkość kinematyczna ν (ν = „Ny”) jest lepkością dynamiczną medium η podzieloną przez jego gęstość ρ

Równanie: ν = η / ρ

Jednostka SI lepkości kinematycznej: [ν] = m²/s

Inne jednostki dla lepkości kinematycznej

Niedopuszczalnymi, ale często używanymi jednostkami są stokes (St) i centystokes (cSt). Nie odpowiadają one układowi jednostek SI (SI jest skrótem francuskiego Système international d’unités):

Przeliczenie:
1 stokes (St) = 10-4 m²/s = 1 cm²/s
1 cSt = 10-6 m²/s = 1 mm²/*-s

Przykład dla lepkości kinematycznej i dynamicznej

Przykładowa tabela z wartościami lepkości dla lepkości kinematycznej i dynamicznej

Ciecze η / mPa*s w temp. 20°C η / mPa*s w temp. 0°C ν / mm²/s w temp. 20°C
Woda 1,002 1,792 1,004
Oliwa z oliwek 80,8   89
Etanol 1,20 1,78 1,52
Metanol 0,587 0,820 0,742
Benzen 0,648 0,91 0,737
Gazy w temp. 0°C; 1013 hPa η / μPa*s ν / mm²/s
Powietrze 17,2 13,3
Dwutlenek węgla 13,7 6,93
Azot 16,5 13,2
Tlen 19,2 13,4

Źródło: Horst Kuchling: Fizyka – wydanie kieszonkowe; Wydawnictwo specjalistyczne Lipsk, wydanie 16 – 1996 r.; 2. Technologia żywności i bioprocesów, H.G. Kessler